Wat kost een website?

21 Augustus 2013, Luuk Barten

En waarom is dit altijd een lastig onderwerp voor zowel klanten als webdevelopers?

“Dat hangt er van af” zal een webdeveloper je 9 van de 10 keer vertellen. Logisch, de kosten van een website hangen namelijk af van de grootte van de website, wat deze allemaal kan en het maatwerk dat hier bij komt kijken. Dit maatwerk wordt net als bij andere producten en diensten bepaald door een aantal factoren die op hun beurt weer beïnvloed worden door de wensen van de klant.

Kostenfactoren van een maatwerk huis

Laten we een tot de verbeelding sprekend voorbeeld nemen van maatwerk. Indien je een maatwerk huis laat bouwen hangen de kosten onder andere af van de volgende factoren:

  • Tijd
: De tijd die een aannemer bezig is: een groot huis met veel wensen kost meer tijd om te bouwen vergeleken met een klein simpel huis.
  • Materiaal
: De kosten van het materiaal, afhankelijk van kwaliteit en de benodigde hoeveelheid.
  • Kennis
: De kennis die een aannemer heeft van de bouw van een bepaald soort constructie of gebruik van materialen.
  • Voorbereiding
: Bouwtekening met een indeling van het huis en de inventarisatie van wat er allemaal in het huis moet komen (aantal slaapkamers, garage en kelder bijvoorbeeld).
  • Overig
: Overige kosten zoals een vergunning voor de container, water en energieverbuik tijdens de bouw, of het moeten wegpompen van grondwater voor dat de bouwen kan beginnen.

In het voorgaande voorbeeld zijn de factoren helder en spreken tot de verbeelding. Hierdoor kan de klant zich goed voorstellen wat er zou gebeuren met de kosten indien er gekozen wordt voor een ander soort tegel in de badkamer of als de tegels in de tuin uit Italië moeten komen. “Maar wat heeft dit voorbeeld met webdesign te maken?”. Alles. Dezelfde kostenfactoren die er toe doen bij het bouwen van een huis zijn toe te passen op het programmeren van een maatwerk website.

Kostenfactoren van een maatwerk website

Het bouwen van een maatwerk website brengt verschillende soorten kosten met zich mee die 1 op 1 te vertalen zijn van de kostenfactoren voor het bouwen van een maatwerk huis.

  • Tijd: 
De tijd die een webdeveloper bezig is met het programmeren van de maatwerk website.
  • Materiaal: 
Het aanpassen en verwerken van foto’s, teksten en andere data. De kwaliteit van deze onderdelen kan variëren afhankelijk van wie deze aanlevert.
  • Kennis: 
Een ervaren webdeveloper programmeert efficiënter en professioneler. 
Kosten voor research en development van een stuk maatwerk techniek speciaal voor de betreffende website.
  • Voorbereiding
: Een webdeveloper kan alleen aan de slag indien de wensen van de klant duidelijk zijn. Een duidelijke inventarisatie van de pagina’s, functies en mogelijkheden van een website zijn nodig voordat er een ontwerp kan worden gemaakt of er functies kunnen worden geprogrammeerd.
  • Overig
: Overige kosten bij het programmeren van een maatwerk website vinden we bijvoorbeeld terug in het registreren en instellen van domeinnamen, e-mail en het regelen en andere technische randzaken. Maar bijvoorbeeld ook het invoeren of importeren van bestaande data.

De vertaling van de kostenfactoren van een maatwerk huis naar het programmeren van een maatwerk website is vaak de bron van onduidelijkheid voor klanten en webdevelopers. Er zijn namelijk een aantal belangrijke verschillen tussen websites en huizen die er voor zorgen dat er problemen kunnen ontstaan bij deze vertaling.

Het verschil tussen een huis en een website

Het belangrijkste verschil en de reden dat er onduidelijkheid ontstaat over de opbouw van kosten, is het feit dat een website een digitaal product en dienst is. Dit heeft als volgt invloed op de kostenfactoren.

Tijd


Een aannemer rekent vaak met meetbare factoren voor het inschatten van de benodigde tijd. Het aantal vierkante meter muur dat er gemetseld moet worden bijvoorbeeld. Een afwijking van de geschatte benodigde tijd hangt vaak af van het wel of niet op tijd aanwezig zijn van materialen, het weer, ziekte en tempo van werknemers.

Webdevelopers hebben geen tot weinig meetbare en betrouwbare factoren om kosten mee te berekenen. Het aantal pagina’s van een website zegt dus weinig over de benodigde tijd. Dit komt doordat er sommige processen geautomatiseerd kunnen worden. Hierdoor kunnen de 500 nieuwsartikelen van de oude website binnen 10 minuten geïmporteerd worden in de nieuwe website. Deze artikelen vormen binnen de nieuwe website 500 nieuwe pagina’s. Veel pagina’s: weinig tijd.

Het kan echter ook tegenzitten. Waar de aannemer last kan hebben van slecht weer tijdens de bouw of opgegraven dinosaurusbotten, kan een webdeveloper bugs tegenkomen bij het programmeren, of vastlopen op een onvoorzien technisch probleem. Een hardnekkige bug kan soms uren, dagdelen of dagen aan kopzorgen opleveren, waardoor het onderdeel van de website in kwestie een paar dagen kan kosten. Een enkele functie of pagina: veel tijd.

Digitale producten kunnen dus snel tot stand komen indien er veel geautomatiseerd kan worden en langzaam tot stand komen als er een technische puzzel ontstaat tijdens de ontwikkeling. Bij maatwerk websites heeft de webdeveloper in de praktijk echter vaker te maken met meer uitzonderingen dan standaarden. Deze uitzonderingen zijn een doorn in het oog van een programmeur die zo veel mogelijk wil automatiseren. Hoe meer maatwerk er geprogrammeerd moet worden, des te lastig is het om in te schatten wat dit aan tijd kost.

Naast het lastig kunnen inschatten van problemen die kunnen ontstaan is het ook lastig om deze problemen uit te leggen aan de klant. “We krijgen de XML niet goed gemapped op de database structuur, door een verschil in de charset” zullen veel klanten niet begrijpen, maar “De steunbalken onder de vloer zijn te zwak om de betonvloer te houden, deze moeten worden vervangen” is daarentegen een stuk duidelijker. Laat staan dat een klant te overtuigen is dat een bepaalde functie meer tijd gaat kosten als dat in eerste instantie is begroot. En dus de kosten ook zullen stijgen. Bij het bouwen van een huis daarentegen is een technisch probleem vaak duidelijker en de klant begripvoller.

Materiaal

Het spreekt tot de verbeelding dat de kwaliteit van de bakstenen en fundering een belangrijke investering zijn bij het bouwen van een huis. Voor de kwaliteit van teksten, fotomateriaal en de data bij een website geldt hetzelfde. Deze kwaliteit vindt je later terug in de beleving die bezoekers van de website hebben.

Vaak heeft een klant zelf een grote verzameling aan foto’s en staat deze er niet bij stil of dat deze geschikt zijn voor een website. De realiteit is vaak dat de foto’s onsamenhangend zijn, te klein in afmeting om goed te bewerken of de boodschap die overgebracht moet worden niet goed visueel vormgeven. Klanten die een huis laten bouwen zullen niet snel de aannemer verzoeken om tuinstenen die over zijn van de verbouwing te verwerken in de muren van het huis. Bij websites ontbreekt dit gevoel vaak als het gaat om het beoordelen van fotomateriaal. Het zelfde geldt ook voor teksten en andere data. Klanten zijn vaak niet op de hoogte van het soort problemen waar een webdeveloper tegen aanloopt bij het verwerken foto’s en teksten in de website, of aan welke criteria de materialen voor een website moeten voldoen.

Kennis

Net als dat er een verschil is tussen een aannemer met 5 jaar ervaring in de bouw vergeleken met een vriend die ooit een eigen tuinschuur heeft getimmerd zijn er ook verschillen tussen webdevelopers als het gaat om ervaring. Veel websites komen tot stand in de vrije tijd van vrijwilligers, vrienden en kennissen die wel eens een website hebben gemaakt. Dit levert aan de oppervlakte weliswaar een website op, maar hoe deze ‘onder de motorkap’ is opgebouwd is voor de klant een en al abracadabra. Bij het beoordelen van een tuinschuur heeft de klant snel door of deze wankel is of dat er te weinig ruimte is voor 4 fietsen. Het eindresultaat en het proces zijn immers tastbaar. Omdat voor klanten de wereld van webdevelopment onbekend terrein is, is het ook niet gek dat klanten snel onterecht aannemen dat een bepaalde webdeveloper de juiste kennis in huis heeft voor het realiseren van de beoogde maatwerk website en dat het eindresultaat zal voldoen aan bepaalde standaarden die je mag verwachten van een maatwerk website.

Voorbereiding

Aannemers hebben naast materialen en bouwvergunningen een bouwtekening nodig. Zonder een bouwtekening heeft een aannemer geen idee waar de badkamer moet komen of hoe de waterleidingen moeten lopen. Er is geen enkele aannemer die zonder bouwtekening begint en halverwege met de klant kijkt of dat de huiskamer wel groot genoeg is. Hetzelfde geldt voor een maatwerk website. Een webdeveloper kan pas gaan programmeren als de klant heeft besloten wat de maatwerk website moet doen (functioneel ontwerp) en hoe dat deze er uit moet komen te zien (grafisch ontwerp). Het (laten) maken van een dergelijk functioneel ontwerp en grafische vormgeving brengen kosten met zich mee. Daarnaast moet het beeldmateriaal, de teksten en mogelijke data ook aanwezig zijn alvorens deze samen worden gevoegd in de website. Het verzamelen en afstemmen van deze gegevens kost tijd.

Omdat klanten vaak een beperkt budget hebben wordt er vaak slecht geïnvesteerd in de voorbereiding. Het gevolg is dat webdevelopers een opdracht aangaan zonder functioneel ontwerp en soms zelfs zonder grafisch ontwerp. Het resultaat is een proces waarbij geen eindresultaat vast staat. Hierdoor zullen de wensen van de klant nooit volledig worden vervuld en zal de webdeveloper de opdracht nooit af krijgen.

Overige kosten

Klanten hebben naast de wereld van webdevelopment ook weinig kennis van alle aanverwante randzaken. Soorten hosting paketten, domeinnaamregistraties, DNS-instellingen, e-mail verkeer en databases zijn hier enkele voorbeelden van. Het goed regelen en afstemmen van deze zaken neemt tijd in beslag en een duidelijke voorlichting van webdeveloper naar de klant toe over de mogelijke opties en voor en nadelen van bepaalde keuzes. Vaak zijn deze zaken al gedeeltelijk geregeld zonder dat de klant hier van op de hoogte is. Daarnaast is de markt van aanverwante internetdiensten verzadigd met allerlei verschillende prijsconstructies en technische voorwaarden waardoor het allemaal nog onduidelijker wordt.

De ideale situatie

Uit de verschillen blijkt vooral dat het voor klanten moeilijk is om te begrijpen waar de kosten vandaan komen omdat het bij websites gaat om een digitaal product en klanten hier te weinig kennis van hebben. De webdeveloper op zijn of haar beurt, heeft moeite om de kosten te verantwoorden en het belang van bepaalde investeringen duidelijk te maken. In een ideale situatie voor de klant begrijpt deze waar de kosten vandaan komen en kan er een zorgvuldige overweging worden gemaakt hoeveel van het budget er aan welke zaken besteed moet worden. In een ideale situatie voor de webdeveloper is de opdracht helder afgebakend, zodat er weinig ruimte is voor onduidelijkheid tijdens het programmeren en komt deze goed uit met de daadwerkelijk geschatte tijd en kosten. Om deze ideale situatie te bereiken zullen klanten en webdesigners hun zaken beter op orde moeten hebben. De volgende tips kunnen daarbij helpen.

Tips voor klanten

  1. Investeer in een functioneel ontwerp. Als hier geen budget voor is, vraag de webdeveloper dan om een voorbeeld en maak zelf het functioneel ontwerp. Zie dit als het “bedrijfsplan” van je website.
  2. Investeer in grafische vormgeving. Het oog wil altijd wat en een webdeverloper moet weten hoe alles eruit moet komen te zien.
  3. Informeer bij webdevelopers welke informatie ze nodig hebben om een offerte te kunnen maken en wat ze nodig hebben om aan de slag te kunnen.
  4. Leg je functioneel ontwerp voor aan meerdere grafisch vormgevers en webdevelopers voor feedback en het aanvragen van een offerte.
  5. Vraag of dat de offerte modulair kan worden opgebouwd zodat je keuzes kan maken welke onderdelen je wel en niet wil hebben. Dit geeft ook zicht op welke onderdelen de meeste kosten met zich meebrengen.

Tips voor webdevelopers

  1. Dring aan op het hebben van een functioneel ontwerp voordat je een offerte maakt. Maak indien nodig een aparte offerte voor het zelf opstellen van het functioneel ontwerp en biedt dit aan als een extra dienst.
  2. Verwijs naar onderdelen in het functioneel ontwerp bij het opstellen van de offerte. Dit zorgt er voor dat de klant precies weet hoe de kosten zijn opgebouwd zodat deze weloverwogen keuzes kan maken.
  3. Vermeld in je offerte ook welke zaken er niet binnen de offerte vallen en voor welke zaken de klant verantwoordelijk is. Een voorbeeld kan zijn: het vullen van de website of het aanleveren van een grafisch ontwerp.
  4. Probeer een vast bedrag te offreren voor de gehele offerte. Hierdoor weten klanten onder aan de streep precies waar ze aan toe zijn.
  5. Maak duidelijk hoe en wanneer bepaalde zaken aangeleverd dienen te worden; grafische vormgeving, teksten, database met bestaande data en overige zaken.
  6. Benoem kosten van overige zaken en offreer deze (hosting, e-mail, domeinnamen en backup bijvoorbeeld). Voor klanten is het prettiger om één aanspreekpunt te hebben voor alle internet/website gerelateerde zaken.
  7. Geef voldoende voorlichting over het verloop van de werkzaamheden.

Over de auteur

Luuk Barten is sinds 2006 actief als front-end developer en mede-eigenaar van Elicit en geeft daarnaast cursussen webdesign. Overweeg je te investeren in een (maatwerk) website? neem dan gerust contact op met Elicit om te kijken wat we voor je kunnen betekenen.

comments powered by Disqus

Code bits

Korte bits over webdesign, webdevelopment, css html en javascript.

Contact

Neem contact op met Elicit voor vragen, vrijblijvend advies of het aanvragen van een offerte.

Elicit
Stationsstraat 35
5281GA Boxtel

+31 (0)411-671519
info@elicit.nl